In de economie bestaat een vooronderstelling dat een mens zijn beslissingen op basis van relevante informatie neemt. Als dit waar zou zijn dan zou de encyclopedie gemaakt door betaalde professionals overleven en de encyclopedie gemaakt door onbetaalde amateurs te onder gaan. Toch is Encarta ten onder gegaan en Wikipedia bezit 96% marktaandeel. Dit gat in de huidige theorie inspireerde mij voor mijn stage onderzoek.
Hoe kan het dat de amateur de professional overtroeft? Ik denk dat het antwoord “passie” is. Is het erg om een extra uurtje te steken in je hobby? Kan je met diezelfde overgave een paar uur overwerken? Ik in ieder geval niet. Linux, The hunt for Gollum en #durftevragen, allemaal grote dingen die uit liefde worden gedaan. Clay Shirky stelt: “Wikipedia is geen product, maar een continu evoluerend proces”. Als het artikel niet relevant genoeg is dan sterft het een wisse dood door de hand van vandalen. Als er 40 minuten lang niemand het werk van de vandalen ongedaan zou maken bestaat Wikipedia niet meer. Juist door de afwezigheid van beloning en de passie die je moet hebben krijg je gemotiveerde mensen die keihard werken.
Is beloning dan compleet overbodig? Nee, het proces van werk en beloning werkt goed voor lopendebandwerk en algoritmisch werk. Met algoritmisch bedoel ik werk dat een duidelijk doel en proces heeft. Het probleem is dat dit “makkelijke” werk meer en meer wordt uit besteed aan computers en ontwikkelingslanden. En, nog erger, als je een spelelement toevoegt doen mensen het zelfs gratis, bijvoorbeeld Foursquare .
Hoe zit het dan met creatieve heuristische(een taak waar geen proces voor is) taken? Die gaan toch ook beter als je er voor beloond wordt? Dat zou je denken. Het probleem is dat je zo gefixeerd op de beloning kunt raken dat je niet meer buiten de gebaande paden kunt treden. Dan Pink beschrijft dit in zijn boek Drive met als Motivatie 2.0. Je bent gemotiveerd door een externe factor, bijvoorbeeld geld of een cijfer. Je gaat er dus ook net zoveel werk instoppen tot je de beloning krijgt. Je zult nooit dat extra stapje zetten als je alleen extern gemotiveerd ben. Motivatie 3.0 is de motivatie die voortkomt uit jezelf en is dus intrinsiek. Intrinsieke motivatie is wat we passie noemen. Dat was volgens mij net wat Wikipedia deed slagen.
Wat is het mentale en het softwarematige proces voor creativiteit? Kun je ontwerpen voor onverwachte uitkomsten? Met elementen uit flow, intrensieke motivatie en behavioral economics probeer ik een proces te ontwikkelen dat strategisch kan worden ingezet voor het creëren van onverwachte uitkomsten.

Na alle ophef en vertier rondom de launch van de iPad, volgden al snel alle analyses en meningen over het product en de plaats daarvan tussen concurrerende hardware (of gadgets?).


